Cú sốc xe điện tại châu Á: Hãng pin và ô tô đồng loạt điều chỉnh chiến lược, xe xăng và hybrid đứng trước cơ hội hồi sinh
Ngành công nghiệp xe điện toàn cầu đang đối mặt với một bước ngoặt lớn. Sau hàng loạt thông báo gây chấn động từ Ford, nhiều nhà sản xuất pin và ô tô hàng đầu tại châu Á như Hàn Quốc và Nhật Bản buộc phải “quay xe”, điều chỉnh lại chiến lược điện hóa. Trong bối cảnh chính sách tại Mỹ và châu Âu có dấu hiệu đảo chiều, xe xăng và xe hybrid đang dần lấy lại vị thế.
Ford gây “địa chấn”, kéo theo hệ lụy cho chuỗi cung ứng pin EV
Theo Nikkei, cú sốc lớn nhất đến từ quyết định mới của Ford, khi hãng này tuyên bố:
-
Hủy kế hoạch sản xuất xe thương mại thuần điện tại châu Âu
-
Ghi nhận chi phí liên quan đến EV lên tới 19,5 tỷ USD
-
Dừng sản xuất bán tải điện F-150 Lightning để tập trung vào xe hybrid
Đáng chú ý, Ford cũng hủy đơn hàng pin xe điện trị giá 9,6 nghìn tỷ won (6,5 tỷ USD) với LG Energy Solution – nhà sản xuất pin lớn nhất Hàn Quốc. Ngay sau thông tin này, cổ phiếu LG Energy Solution lao dốc mạnh trên sàn Seoul.
Các hãng pin Hàn Quốc lao đao vì chính sách đảo chiều
Trong vài năm qua, các hãng pin Hàn Quốc đã đầu tư hàng tỷ USD xây dựng nhà máy tại Mỹ nhờ các ưu đãi dưới thời chính quyền Tổng thống Joe Biden. Tuy nhiên, bối cảnh đã thay đổi nhanh chóng khi:
-
Mỹ hủy tín dụng thuế 7.500 USD cho người mua xe điện
-
Tiêu chuẩn tiết kiệm nhiên liệu bị đề xuất nới lỏng mạnh
Không chỉ LG Energy Solution, SK On cũng chịu cú đánh lớn khi Ford chấm dứt liên doanh pin trị giá 6,2 tỷ USD tại Mỹ. Dù SK On khẳng định việc “chia tay” giúp hãng linh hoạt hơn và cải thiện cấu trúc tài chính, giới phân tích cho rằng rủi ro tài chính vẫn còn rất lớn.
Theo Nomura, việc mất khách hàng lớn như Ford có thể khiến nhà máy pin tại Tennessee tiếp tục chậm thương mại hóa, trong khi các hợp đồng thay thế với Nissan và mảng lưu trữ năng lượng (ESS) chưa đủ quy mô để bù đắp doanh thu trong ngắn hạn.
Xe điện chững lại, xe hybrid và động cơ đốt trong trở lại đường đua
Trước những biến động tại Mỹ và châu Âu, các hãng ô tô Nhật Bản ngày càng thận trọng hơn với chiến lược xe điện thuần túy.
-
Honda cắt giảm kế hoạch đầu tư dài hạn từ 10 xuống 7 nghìn tỷ yên, đồng thời hoãn dự án chuỗi cung ứng EV trị giá 15 tỷ USD tại Canada
-
Toyota hoãn lần thứ hai dự án nhà máy pin EV tại Fukuoka
-
Nissan từ bỏ kế hoạch xây nhà máy pin tại Nhật Bản
-
Panasonic lùi thời điểm sản xuất pin EV quy mô lớn tại nhà máy Kansas (Mỹ)
Trong khi đó, Mitsubishi Motors chuẩn bị tung ra mẫu minivan Delica D:5 sử dụng động cơ diesel sạch, cho thấy nhiên liệu truyền thống vẫn còn “đất sống”.
Chủ tịch Mitsubishi, ông Takao Kato, thẳng thắn thừa nhận:
“Xe điện vẫn gặp thách thức lớn về hạ tầng sạc và khả năng sinh lợi. Xe dùng nhiên liệu truyền thống vẫn đóng vai trò quan trọng”.
Hybrid, nhiên liệu sinh học và ESS nổi lên thay thế EV thuần
Thay vì đặt cược toàn bộ vào xe điện, nhiều hãng chuyển sang chiến lược đa công nghệ:
-
Suzuki đẩy mạnh nhiên liệu sinh học
-
Nissan quảng bá hệ thống hybrid e-Power, dùng động cơ đốt trong để sạc pin
-
Ford tuyên bố các mẫu EV tương lai sẽ tích hợp công nghệ hybrid tương tự
-
Các hãng pin chuyển hướng sang hệ thống lưu trữ năng lượng (ESS) phục vụ lưới điện và trung tâm dữ liệu
Xu hướng này cho thấy xe hybrid đang trở thành “phương án an toàn” trong giai đoạn chuyển tiếp năng lượng.
Trung Quốc có thể hưởng lợi lớn từ cú chững lại của xe điện toàn cầu
Giới chuyên môn nhận định, khi Mỹ và châu Âu giảm tốc điện hóa, các hãng EV Trung Quốc sẽ là bên hưởng lợi lớn nhất. Trung Quốc vẫn duy trì mục tiêu đến năm 2040, hơn 85% xe mới là EV hoặc hybrid sạc ngoài.
Theo ông Lee Hang-koo, Viện Công nghệ Ô tô Hàn Quốc:
“Nếu Trung Quốc tiếp tục đi theo lộ trình hiện tại, cục diện cạnh tranh toàn cầu nhiều khả năng sẽ nghiêng rõ rệt về phía họ”.
Hiện Trung Quốc đã tiến gần mốc 7 triệu xe điện/năm, và được kỳ vọng tiếp tục tăng trưởng mạnh tại các thị trường ngoài Mỹ và châu Âu trong vài năm tới.
Ngã rẽ lớn của ngành ô tô toàn cầu
Cú sốc xe điện đang buộc toàn ngành phải đánh giá lại tốc độ và cách thức chuyển đổi xanh. Trong ngắn hạn, xe xăng và xe hybrid có thể hồi sinh, trong khi xe điện vẫn đối mặt với bài toán chi phí, hạ tầng và lợi nhuận.
Cuộc đua công nghệ pin, EV và hybrid vì thế sẽ không còn “một chiều” như những năm trước, mà bước sang giai đoạn cạnh tranh đa hướng và chọn lọc hơn.
