Liên minh châu Âu (EU) và Trung Quốc đang tiến thêm một bước quan trọng trong nỗ lực giải quyết tranh chấp kéo dài liên quan đến ô tô điện chạy pin (BEV). Mới đây, Brussels đã công bố hướng dẫn mới, cho phép các nhà sản xuất ô tô điện Trung Quốc đề xuất mức giá tối thiểu, nhằm thay thế cho các biện pháp áp thuế quan bổ sung đang gây nhiều tranh cãi.
EU mở cửa cho cơ chế giá tối thiểu thay thế thuế quan
Theo Euronews, mức giá tối thiểu đối với xe điện Trung Quốc được kỳ vọng sẽ là giải pháp thay thế cho các mức thuế cao mà EU áp dụng nhằm đối phó với chính sách trợ cấp mạnh tay của Bắc Kinh dành cho ngành công nghiệp ô tô điện.
Kể từ tháng 10/2024, EU chính thức áp thuế bổ sung đối với xe điện nhập khẩu từ Trung Quốc. Song song với đó, hai bên đã tiến hành đàm phán về một cơ chế trong đó các nhà sản xuất Trung Quốc cam kết nâng giá bán BEV, nhằm đảm bảo môi trường cạnh tranh công bằng hơn với các hãng xe châu Âu.
Ủy ban châu Âu ban hành hướng dẫn mới
Sau nhiều tháng thương lượng, Ủy ban châu Âu (EC) ngày 12/1 đã công bố tài liệu hướng dẫn cho phép các nhà sản xuất ô tô điện Trung Quốc nộp đề xuất cam kết giá, kèm theo thông tin về các khoản đầu tư trong tương lai tại EU.
EC cho biết mọi đề xuất sẽ được xem xét kỹ lưỡng trước khi đưa ra quyết định cuối cùng. Theo thông cáo của cơ quan này, mỗi cam kết giá đều phải đáp ứng các tiêu chí pháp lý thống nhất, được đánh giá khách quan, công bằng, không phân biệt đối xử và phù hợp với quy định của Tổ chức Thương mại Thế giới (WTO).
Trung Quốc đánh giá tích cực, coi đây là bước đột phá
Về phía Trung Quốc, Bộ Thương mại Trung Quốc – cơ quan từng chỉ trích các mức thuế của EU là thiếu cân xứng và không có cơ sở – đã đưa ra phản ứng tích cực hơn. Bắc Kinh coi hướng dẫn mới của EC là bước tiến mang tính đột phá, phản ánh tinh thần đối thoại và tham vấn song phương.
Theo tuyên bố của Bộ Thương mại Trung Quốc, động thái này không chỉ giúp giải quyết khác biệt thông qua đối thoại, mà còn góp phần duy trì sự phát triển lành mạnh của quan hệ kinh tế – thương mại Trung Quốc – EU, đồng thời bảo vệ trật tự thương mại quốc tế dựa trên luật lệ.
BYD, Geely, SAIC vẫn chịu thuế bổ sung tại châu Âu
Hiện nay, các hãng xe Trung Quốc như BYD, Geely và SAIC vẫn đang chịu mức thuế quan bổ sung khi bán ô tô điện tại thị trường châu Âu. Các mức thuế này được áp dụng khác nhau tùy theo từng thương hiệu và được cộng thêm vào thuế cơ bản 10% của EU đối với xe điện nhập khẩu.
Trong trường hợp EC chấp thuận cam kết giá của một nhà sản xuất, mức thuế tương ứng có thể được dỡ bỏ. Tuy nhiên, Brussels cảnh báo việc phê duyệt không phải điều chắc chắn, bởi mọi đề xuất phải bù đắp một cách đáng tin cậy tác động của các khoản trợ cấp, vốn được cho là phổ biến trong toàn ngành ô tô điện Trung Quốc.
Tranh chấp xe điện làm rạn nứt quan hệ EU – Trung Quốc
Cuộc tranh cãi về ô tô điện đã tác động mạnh đến quan hệ EU – Trung Quốc trong năm 2024, khi các quốc gia thành viên EU bị chia rẽ sâu sắc trước nguy cơ Bắc Kinh trả đũa thương mại.
Trong một diễn biến hiếm hoi, Đức – quốc gia có ngành công nghiệp ô tô gắn chặt với thị trường Trung Quốc – đã không thể ngăn cản quyết định áp thuế của EC. Khi đó, Ủy ban châu Âu lập luận rằng nếu không hành động cứng rắn, các nhà sản xuất ô tô EU có nguy cơ bị đẩy ra khỏi cuộc đua điện hóa, ảnh hưởng tới 2,5 triệu việc làm trực tiếp và hơn 10 triệu việc làm gián tiếp trong toàn khối.
Xe điện Trung Quốc vẫn tăng trưởng mạnh bất chấp thuế
Dù phải đối mặt với các rào cản thuế quan, xe điện Trung Quốc vẫn tiếp tục mở rộng thị phần tại châu Âu và trên toàn cầu. Đáng chú ý, BYD gần đây đã vượt Tesla, trở thành nhà sản xuất ô tô điện lớn nhất thế giới về doanh số, cho thấy sức cạnh tranh ngày càng mạnh mẽ của các hãng xe Trung Quốc.


