Ngành điện mặt trời Trung Quốc giảm tốc tăng trưởng, chuyển hướng sang phát triển chất lượng cao

Công suất điện mặt trời mới tại Trung Quốc chững lại sau giai đoạn bùng nổ

Ngành điện mặt trời Trung Quốc đang bước vào giai đoạn tái cơ cấu sâu rộng khi tốc độ tăng trưởng công suất mới có dấu hiệu chậm lại, trong khi các doanh nghiệp và cơ quan quản lý chuyển trọng tâm từ mở rộng quy mô sang nâng cao chất lượng phát triển.

Theo số liệu mới nhất từ Cơ quan Quản lý Năng lượng Quốc gia Trung Quốc (NEA), trong tháng 7/2025, nước này chỉ bổ sung thêm 11,04 GW công suất điện mặt trời mới, giảm khoảng 48% so với cùng kỳ năm trước.

Tuy nhiên, tính chung 7 tháng đầu năm 2025, Trung Quốc vẫn lắp đặt thêm 223,25 GW điện mặt trời, nâng tổng công suất điện mặt trời đang vận hành lên 1,11 TW (1.110 GW), tăng 50,8% so với cùng kỳ năm 2024.

Mức tăng trưởng mạnh trong nửa đầu năm cho thấy thị trường vẫn duy trì quy mô rất lớn, nhưng đà giảm tốc trong tháng 7 phản ánh quá trình điều chỉnh đang diễn ra trên toàn ngành.

Các doanh nghiệp điện mặt trời bắt đầu phân hóa mạnh

Bức tranh kinh doanh của các doanh nghiệp năng lượng mặt trời Trung Quốc đang cho thấy sự phân hóa rõ nét giữa các công ty dẫn đầu và những doanh nghiệp gặp khó khăn.

LONGi cải thiện kết quả kinh doanh nhờ công nghệ BC

Nhà sản xuất tấm pin mặt trời hàng đầu LONGi ghi nhận doanh thu nửa đầu năm 2025 đạt 32,81 tỷ Nhân dân tệ. Khoản lỗ của doanh nghiệp đã giảm 2,66 tỷ Nhân dân tệ so với cùng kỳ năm trước.

Đáng chú ý, dòng mô-đun công nghệ Back Contact (BC) của LONGi đạt sản lượng xuất xưởng khoảng 4 GW và đã được phân phối tới hơn 70 quốc gia trên thế giới.

Sự tăng trưởng của công nghệ BC cho thấy các sản phẩm hiệu suất cao đang ngày càng được thị trường đón nhận trong bối cảnh cạnh tranh về giá không còn là yếu tố duy nhất quyết định thành công.

JA Solar từng bước phục hồi

Một tên tuổi lớn khác là JA Solar cũng ghi nhận tín hiệu tích cực khi mức lỗ trong quý II/2025 giảm hơn 40% so với quý trước.

Dòng tiền hoạt động của công ty đã cải thiện liên tục trong ba quý liên tiếp, với dòng tiền ròng dương đạt khoảng 3,7 tỷ Nhân dân tệ trong riêng quý II.

SMA Solar đối mặt nhiều thách thức

Ở chiều ngược lại, nhà sản xuất biến tần nổi tiếng của châu Âu là SMA Solar đang gặp nhiều khó khăn.

Trong nửa đầu năm 2025, công ty báo lỗ ròng 42,4 triệu euro, giảm tới 196,1% so với cùng kỳ năm trước. Sản lượng biến tần xuất xưởng chỉ đạt 8,3 GW, khiến doanh nghiệp này rơi khỏi nhóm 5 nhà cung cấp biến tần lớn nhất thế giới.

Các siêu dự án năng lượng tái tạo tiếp tục được triển khai

Mặc dù thị trường đang điều chỉnh, Trung Quốc vẫn đẩy mạnh đầu tư vào các dự án năng lượng tái tạo quy mô lớn.

Tập đoàn Tam Hiệp Trung Quốc (China Three Gorges – CTG) vừa khởi động gói thầu cho dự án căn cứ năng lượng mới tại sa mạc Kubuqi, khu vực Ordos.

Dự án bao gồm:

• 8 GW điện mặt trời;
• 4 GW điện gió;
• Hệ thống lưu trữ năng lượng quy mô 5 GWh.

Tổng vốn đầu tư dự kiến lên tới khoảng 80 tỷ Nhân dân tệ.

Đây được xem là một trong những dự án tích hợp điện mặt trời – điện gió – lưu trữ năng lượng lớn nhất tại Trung Quốc hiện nay.

BIPV trở thành hướng phát triển mới đầy tiềm năng

Bên cạnh các trang trại điện mặt trời quy mô lớn, lĩnh vực quang điện tích hợp công trình xây dựng (BIPV) đang nổi lên như một động lực tăng trưởng mới.

LONGi cùng đối tác Center Int vừa đạt bước đột phá trong việc triển khai hệ thống điện mặt trời trên mái kho chứa than dạng cong.

Giải pháp mới sử dụng hệ thống giá đỡ bám theo đường cong mái và robot vệ sinh dạng vòm, giúp giải quyết bài toán lắp đặt trên các bề mặt cong phức tạp.

Công nghệ này đồng thời thúc đẩy quá trình hoàn thiện bộ tiêu chuẩn kỹ thuật dành cho hệ thống BIPV sử dụng mô-đun silicon tinh thể trên mái kim loại cong tại Trung Quốc.

Chính sách mới thúc đẩy phát triển bền vững

Song song với đổi mới công nghệ, các chính sách quản lý mới cũng đang định hình lại thị trường điện mặt trời.

Tỉnh Hồ Bắc vừa ban hành quy định mới đối với hệ thống điện mặt trời phân tán. Theo đó, các dự án công nghiệp và thương mại phải tự sử dụng tối thiểu 50% sản lượng điện phát ra hằng năm.

Chính quyền địa phương đồng thời khuyến khích mô hình điện mặt trời kết hợp lưu trữ năng lượng nhằm nâng cao tỷ lệ tự tiêu thụ điện.

Trong khi đó, Tập đoàn Năng lượng Quốc gia Trung Quốc (CHN Energy) – đơn vị phát triển điện mặt trời lớn nhất nước trong những năm gần đây – cũng đang chuyển từ chiến lược mở rộng quy mô sang tối ưu hóa giá trị đầu tư.

Doanh nghiệp này ưu tiên các dự án quy mô lớn tại sa mạc, vùng đất cằn cỗi và các tổ hợp năng lượng tích hợp thủy điện – điện gió – điện mặt trời.

Công nghệ N-type và xu hướng phát triển chất lượng cao sẽ dẫn dắt thị trường

Các chuyên gia nhận định rằng việc Chính phủ Trung Quốc tăng cường kiểm soát tình trạng cạnh tranh phá giá và bán dưới giá thành đang tạo nền tảng cho sự phát triển lành mạnh hơn của ngành điện mặt trời.

Thị trường hiện đang chuyển dịch từ mô hình tăng trưởng dựa vào sản lượng sang chiến lược tập trung vào công nghệ, hiệu quả tài chính và chất lượng sản phẩm.

Trong bối cảnh đó, những doanh nghiệp sở hữu công nghệ tiên tiến, năng lực tài chính vững mạnh và danh mục sản phẩm khác biệt sẽ có lợi thế lớn để vượt qua giai đoạn khó khăn.

Đặc biệt, công nghệ pin mặt trời N-type được kỳ vọng sẽ tiếp tục gia tăng thị phần, góp phần thúc đẩy ngành năng lượng mặt trời Trung Quốc bước sang giai đoạn phát triển chất lượng cao, bền vững và hiệu quả hơn trong những năm tới.

Kết luận

Dù tốc độ lắp đặt điện mặt trời tại Trung Quốc đang giảm nhiệt sau giai đoạn tăng trưởng bùng nổ, quốc gia này vẫn duy trì vị thế dẫn đầu thế giới với hơn 1,11 TW công suất lắp đặt. Việc chuyển trọng tâm từ mở rộng quy mô sang nâng cao chất lượng, phát triển công nghệ N-type, BIPV và hệ thống lưu trữ năng lượng được xem là bước đi quan trọng giúp ngành điện mặt trời Trung Quốc tiếp tục tăng trưởng bền vững trong giai đoạn mới.